artikel uit Mobiel 5, oktober/november 2002

de Stelling:

Ouders moeten inspraak hebben in welk pleeggezin hun kind geplaatst wordt

Een nieuwe rubriek waarbij uw mening telt. In ieder nummer een nieuwe stelling waar reacties op binnengekomen zijn. Uw bijdrage wordt zeer op prijs gesteld. Lees wat uw collega-pleegouders en andere partners in de pleegzorg van de stelling vinden. Wilt u ook uw mening geven: de nieuwe stelling staat op de volgende bladzijde. Schrijven!

Ouders behoren, mijns inziens, niet betrokken te worden in de inspraakprocedure van de plaatsing van hun kinderen in een pleeggezin tenzij het een vrijwillige plaatsing betreft waarbij de uithuisplaatsing van het kind niet het gevolg is van het pedagogisch falen van de ouders (bij ziekte of een ongeval bijvoorbeeld). Het proces dat ouders doormaken als de kinderen gedwongen het huis uit gaan moet zwaar zijn. Ze zitten in een rouwproces, moeten immers hun kind missen. Ze zullen vaak in de war zijn, niet in staat om rationeel om te gaan met de inspraakprocedure. Integendeel, het lijkt mij dat ouders, als ze mee mogen beslissen, de plaatsing zullen boycotten omdat ze boos zijn; op pleegzorg, justitie en op zichzelf. In het belang van de kinderen is het nodig om objectief te onderzoeken wat ze nodig hebben in een pleeggezin, bovendien moet het effectief gebeuren zodat de plaatsingsprocedure niet te lang duurt. In deze emotionele periode kun je redelijkerwijze niet verwachten dat de ouders een goede bijdrage kunnen leveren aan de matching van pleegkinderen en pleegouders. Uitgangspunt moet altijd het kind zijn dat zo snel mogelijk op een geschikte plek komt.

Ans, moeder van vier kinderen waarvan twee pleegkinderen

Moet je de biologische ouders nu nog gaan opzadelen, met de vraag in wat voor gezin hun kind(eren) geplaatst moeten worden? Ik denk het niet, de ouders hebben het al moeilijk genoeg. Laat deze keuze over aan professionele mensen.

Rene, pleegvader van een pleegkind

Ja, als ouders dat kunnen. Veel ouders zullen adviezen kunnen geven over wat bij hun kind past, wat hun kind leuk of belangrijk vindt (huisdieren, woonomgeving, leeftijd/aantal kinderen). Het serieus nemen van ouders lijkt me van groot belang: de instantie plaatst hun kinderen. De uiteindelijke matching moet door de onafhankelijke instantie gebeuren, die het advies van de ouders op waarde schat en meeneemt.

Anne, moeder van vier kinderen waaronder twee pleegkinderen

Mijn eerste opwelling bij de stelling "Ouders moeten inspraak hebben in welk pleeggezin hun kind wordt geplaatst", is "Ja, natuurlijk moeten ze dat". Deze reactie is even ongenuanceerd als de stelling zelf. Pleegzorg zelf is genuanceerder dan veelal wordt gedacht en naar mijn gevoel maakt het zowel uit om welk soort plaatsing (vrijwillig of justitieel) het gaat als om de vorm van pleegzorg (langdurig, deeltijd, tijdelijk). Voor mij is het beleid met betrekking tot ouders veel belangrijker. De vraag of ouders inspraak (wat is dit eigenlijk) moeten hebben bij de plaatsing is daar slechts een onderdeel van.

Rijk, bestandspleegvader

Ons pleegkind heeft geen biologische ouders meer, maar zijn tante heeft de voogdij (gedeeld met Jeugdzorg). Wij kwamen, op aangeven van deze tante, als laatsten aan de beurt om dit kind op te nemen, nadat alle andere gezinnen hem hadden afgewezen (iets wat hem veel pijn heeft gedaan). De eerste twee jaar van de plaatsing deed zij alle mogelijke moeite om ons gezin te verstoren en om ons pleegkind bij ons weg te (laten) halen. Uiteindelijk kwam de reden daarvoor boven water: ze kon niet verkroppen dat haar neefje bij een Surinaamse pleegvader was geplaatst. Dat het kind zich bij ons veilig genoeg voelde om door de rouwverwerking van de dood van zijn ouders heen te gaan, was totaal onbelangrijk voor haar. Daarentegen hield ze bij de begeleiders de schijn op en heeft het lang geduurd, voor ze haar door hadden. Inmiddels is Romano al vier jaar bij ons en is hij een puberende maar gelukkige tiener, die het goed doet op school, voetbalt en met vriendjes optrekt en daarnaast eens in de week een krantenwijk heeft. Wie weet hoe het hem was vergaan als de voogd hem, uit racisme, weer door een afscheid heen had laten gaan? Zou dan dat laatste restje vertrouwen behouden zijn gebleven? De meeste ouders zullen het belang van het kind voorop hebben staan; hun mening is belangrijk en er moet zorgvuldig mee om worden gegaan. Maar om uitwassen als hiervoor omschreven te voorkomen, dient de keuze van een voor het kind beste omgeving en pleeggezin gemaakt te worden vanuit de expertise van Jeugdzorg en Pleegzorg.

Jacqueline, pleegmoeder van een pleegzoon

In de beeldvorming van mensen om mij heen is pleegzorg hetzelfde als adoptie. Het zijn merendeel mensen die dagelijks werken met kinderen en/of kinderen uit probleemsituaties.
Zolang dit beeld blijft leven, zal inspraak over waar hun kind wordt geplaatst, leiden tot uitspraken op basis van emotie, maar een ouder moet kunnen meepraten over wat hij/zij belangrijk vindt in de zorg voor het kind. Ik denk hierbij aan zaken als geloof, onderwijs, enzovoort. Als pleegouders pakken wij de zorg van het kind op en pakken wij niet het kind af. Betrek ouders bij de zorg die wij als pleegouders op ons nemen.

Arno, zelf ooit pleegkind, nu vader en pleegvader

Mee eens, je wilt tenslotte het beste voor je kind. Wel vind ik dat de mate van inspraak afhangt van de situatie. Denk hierbij bijvoorbeeld aan ouders die door drugsverslaving en verwaarlozing niet voor hun kinderen kunnen zorgen. Zij kunnen hierover weinig eisen stellen, vind ik. Wel moeten zij dan inspraak in bijvoorbeeld geloof of aantal kinderen in het pleeggezin hebben. In andere gevallen waarbij bijvoorbeeld het kind een handicap heeft of moeilijk opvoedbaar is, mogen de ouders wat meer te vertellen hebben. Ik acht hen hiertoe beter in staat dan ouders die verslaafd zijn. Maar geen 20 eisen op een rijtje, want er is nou niet bepaald een overschot aan pleegouders.

Iris, 17 jaar en ‘eigen’ kind van pleegouders

Was het maar zo dat dat altijd zou kunnen! Want natuurlijk is het belangrijk dat ouders, die hun kind toch het beste kennen, ook mee kunnen kijken of hun kind in een bepaald pleeggezin op zijn plaats zal zijn. Maar helaas zijn er ook situaties waarin het beter kan zijn dat ouders niet weten waar hun kind terechtkomt. Maar voor alle situaties geldt volgens mij dat ouders minstens betrokken worden bij het maken van een profiel voor een gewenst pleeggezin.

Martin, gezinshuisouder in een gezin met 3 eigen en 2 verstandelijk gehandicapte pleegkinderen.

Ik denk dat het voor ouders erg belangrijk is te weten in welk pleeggezin hun kind geplaatst wordt. Ik denk ook dat ze erg graag inspraak zouden willen hebben voordat hun kind geplaatst wordt. Misschien kunnen ze zelf beter dan sociale werkers inschatten in wat voor gezin hun kind past. Alleen lijkt het me niet haalbaar. Er zou dan tevoren kennis gemaakt moeten worden met een of meerdere kandidaat pleeggezinnen en daar zouden ze dan een beslissing over moeten nemen. Helaas is het zo dat er een tekort is aan pleeggezinnen en er dus niet veel te kiezen valt. Binnen de netwerkplaatsingen zou het eventueel wel kunnen.

Kitty, moeder van drie kinderen, waaronder een pleegkind