In MOBIEL wordt de discussie over arbeid en pleegzorg regelmatig
aan de orde gesteld. Saskia Grotenhuis pleitte in het decembernummer
voor concrete en creatieve voorstellen voor allerlei mogelijke vormen
van financiële en andersoortige ondersteuning. 'Ik hoop', stelt
Grotenhuis, 'dat in het lopende debat ruimte gemaakt zal worden voor
nieuwe ideeën en voorstellen om het pleegouderschap ook in de
21e eeuw veilig te stellen'. MOBIEL pakt de handschoen op, en roept
pleegouders op zoveel mogelijk te komen met hun behoeftes en wensen
op dit vlak. De eerste concrete ideeën zijn in dit themagedeelte
afkomstig van redacteur Sonja Nijon, die als mede-auteur van de nota
'Arbeid en Pleegzorg' de discussie van nabij volgt.
Concreet en creatief voorstel 1:
Richt een fonds op waarbij pleegouders financiële steun kunnen
aanvragen om de zorg voor hun pleegkinderen gemakkelijker te maken.
Heel simpel: als alle Voorzieningen voor Pleegzorg op jaarbasis fl.
2500 storten in de ‘pot voor pleegouders’, is er al een
bedrag van minstens fl. 25.000 gulden bij elkaar. Vraag aan Trillium
of zij dit bedrag willen verdubbelen tot fl.50.000 gulden, zodat er
een ‘experimenteer-potje’ direct beschikbaar komt aan pleegouders.
Vraag een zelfde bedrag, nog eens fl. 25.000 gulden aan, bijvoorbeeld
bij het Nationaal Fonds Kinderhulp, zodat ook zij kunnen helpen om
pleegouders te ondersteunen. Breng dit ‘geldpotje’onder
bij de Stichting Pleegzorg Nederland, en schrijf aan alle pleegouders
dat ze steun kunnen aanvragen bij deze Stichting, stel met een maximum
bedrag van fl. 5000 per aanvraag. Laat vervolgens geheel open waar
dit aan besteed kan worden. Pleegouders weten zelf het beste wat hen
kan helpen om de combinatie arbeid en zorg te versoepelen. Dat moet
je niet van boven af reguleren. Laat de ideeën vanuit de basis
en de praktijk ontstaan. Zonder normen vooraf. De enige norm is: dat
aangetoond met worden dat een gezin een officiële pleegzorgplaatsing
heeft.
Wat kan er dan ontstaan? Een open communicatie-kanaal naar pleegouders
toe. Een bron voor nieuwe ideeën, een stimulans voor pleegouders
om met hun behoeftes te komen. Een steun in de rug, want ze staan
er letterlijk niet alleen voor. Wat zouden ze aan kunnen vragen? Alles
waar ze behoefte aan hebben.
Bijvoorbeeld: niet zozeer de hulp van een maatschappelijk werker,
maar juist van een extra hulp in de huishouding. Of een extra oppas
voor de weekenden. Of een oppas die meegaat op vakantie, zodat Jantje
van de TGV-plaatsing zonder al te veel rompslomp voor de andere gezinsleden,
samen met het hele gezin op vakantie kan. Of zelfs: geld om eens met
z’n tweeën zonder de pleegkinderen een weekendje in een
hotel te kunnen overnachten. Om er eens even helemaal uit te zijn,
en om het dagelijkse geren daarna weer vol te kunnen houden. Wat heerlijk
als zo’n potje mogelijk maakt dat er af en toe een extraatje
te halen valt voor pleegouders, zoals een bijdrage in de kosten van
een tweede auto, zodat pleegmoeder voordat ze naar haar werk gaat
gemakkelijk de kinderen kan halen en brengen. Of: misschien kan er
een bijdrage worden geleverd aan die nieuwe opleiding die weer kansen
geeft op de arbeidsmarkt. Het maakt niet uit wat de wensen zijn, als
ze maar direct voortkomen uit behoeftes van pleegouders zelf en de
combinatie van werk en zorg voor kinderen versoepelt.
Bewerkelijk? Helemaal niet! Het potje geld kan binnen drie maanden
vol zijn. Papieren rompslomp? Hoeft niet. Pleegouders hoeven alleen
aan te geven onder welke Voorziening voor Pleegzorg ze vallen, dat
kan met een simpel telefoontje gecontroleerd worden. Eén formulier
invullen: namelijk hoe hun wens de combinatie arbeid en zorg makkelijker
kan maken. Toetsing? Heel simpel: wie het eerst komt – het eerst
maalt. Op is op. Dat stimuleert Voorzieningen voor Pleegzorg er vroeg
bij te zijn, en hun pleegouders snel en goed op de hoogte te houden.
Iedereen die geld heeft ontvangen moet na een half jaar een vragenlijst
beantwoorden in hoeverre het prettig was dat deze financiële
hulp beschikbaar was. De pleegzorg van haar kant houdt bij welke vragen
er binnenkomen, en kan dit benutten als een landelijke inventarisatie
van wensen en behoeftes. Zodat er het tweede jaar door de Voorzieningen
voor Pleegzorg zelf beleid kan worden gemaakt om deze behoeftes zoveel
mogelijk te vervullen.
Een begin is zo gemaakt. Als geïnteresseerde particulier beloof
ik dat ik een bedrag van fl. 250 zal storten als eerste donatie aan
dit pleegouder-fonds. Wie komt dit bedrag wanneer bij me ophalen?
Concreet en creatief voorstel 2:
Wat zou het prettig zijn als er in de pleegzorg een man of vrouw
zou werken, die tijd had om samen met pleegouders een plan te maken
hoe ze hun pleegouder-ervaring kunnen ‘formaliseren’ via
certificaten bij opleidingen, of door met hen te inventariseren wat
er nodig zou zijn om weer betaald aan het werk te gaan, of om hen
te begeleiden in ervaring opdoen in de pleegzorg, maar dan met betaalde
klussen. Een soort ‘personeelswerker’ voor pleegouders.
Of, in moderner jargon: een functionaris voor ‘human resource-management’
voor pleegouders. Dit hoeft niet duur te zijn. Op jaarbasis een baan
van 24 uur is al voldoende om te beginnen. Een bedrag van maximaal
fl. 75.000 kan volstaan. Het kan worden ondergebracht bij de Stichting
Pleegzorg Nederland, of bij het Nederlands Instituut voor Zorg en
Welzijn, of zelfs bij een grote Voorziening voor Pleegzorg die zo’n
functionaris kan aansturen. De taak van deze personeelswerker voor
pleegouders is: stel jezelf open voor wensen en behoeftes van pleegouders
als ze meer scholing en meer betaald werk willen gaan doen.
Communiceer het bestaan van deze functionaris naar pleegouders toe,
zodat zij of hij makkelijk te vinden en te bellen is.
Wat kan deze personeelswerker doen? Een spin in het web zijn. Bijvoorbeeld:
scholingsmogelijkheden promoten, betaalde pleegzorgtaken inventariseren
of ontwikkelen, oriëntatie verrichten op de herintreding op de
arbeidsmarkt, waar nodig meegaan op een gesprek met een school of
cursus, hulp geven bij het opstellen van een curriculum vitae, of
bemiddelen met een mogelijke werkgever, de waarde van (jarenlange)pleegzorgervaring
bij werkgevers voor het voetlicht brengen.
Kortom: deze functionaris probeert zoveel mogelijk te ondersteunen
waar behoefte aan is. Aangestuurd door pleegouders zelf. Wat voor
behoeftes leven er onder pleeggezinnen? Hoe kan er concreet ondersteund
worden om deze behoeftes mogelijk te maken. Deze voorstellen zijn
in de nota ‘Arbeid en Pleegzorg in de 21e eeuw’ al enigszins
uitgewerkt. Welke Voorziening, of welke Stichting neemt de stap om
ook daadwerkelijk deze aandachts-functionaris aan te stellen? Om te
beginnen voor een jaar.
Of hebben pleegouders daar helemaal geen behoefte aan?
CITATEN UIT MOBIEL OVER 'PLEEGZORG EN ARBEID'
-
De helft van de pleegouders heeft geen behoefte aan betaling.
-
Opleidingen kunnen de ervaringen van pleegouders honoreren
met een certificaat (stage-ervaring).
-
De voorzieningen zouden pleegouders voorrang kunnen geven
bij sollicitaties.
-
Betaling verhoogt de status van pleegouders. Het kan bijdragen
aan de verlaging van de werkdruk van pleegouders.
-
'Ik wil niet dat sommige pleegzorgplaatsingen voor salariëring
in aanmerking komen en andere niet. Elke plaatsing kost
tijd.'
-
Pleegouders van nu hebben zich beschikbaar gesteld uit
idealisme en zijn bang voor een commercialisering van de
pleegzorg.
-
'Ik wantrouw beleidsmakers die bang zijn voor betaald
idealisme'.
-
In Duitsland wordt ondersteuning gezocht via bijvoorbeeld
naschoolse opvang zodat beide partners kunnen blijven werken.Soms
wordt er ook samengewerkt met gezinshuizen.
-
Het is voor Duitse pleegouders mogelijk om deel te nemen
aan een vrijwillig pensioenfonds ter compensatie van gederfde
inkomsten.
-
In Zweden wordt naast een reëele onkostenvergoeding
een compensatie gegeven voor gederfde inkomsten. Er zijn
zg. contractgezinnen wanneer een van de ouders fulltime
beschikbaar is.
-
Men heeft er een dienstverleningsverband
|
