doorHilly Scheers
coördinator dagpleegzorg Zuid-Holland
Noord
Sinds 1995 bestaat het
'Samenwerkingsverband Dagpleegzorg Zuid-Holland Noord.
Hierin werken voor de regio Gouda, Alphen aan de Rijn en
Leiden, Duin- en Bollenstreek vier instellingen samen om
30 kinderen te helpen met dagpleegzorg. Die vier
instellingen zijn de Stichting Regionaal Centrum
Jeugdhulpverlening (RCJ) Midden-Holland, Stichting
Rijnhove in Alphen aan de Rijn, Stichting Mare in Leiden
en Stichting Jeugdzorg Den Haag Zuid-Holland
Noord.
Dagpleegzorg is
ontwikkeld binnen een Landelijk Praktijkexperiment in de
periode van 1991 tot 1994, gekoppeld aan zes
Boddaertcentra. De positieve uitkomsten van dit
experiment waren aanleiding om onder meer in Zuid-Holland
Noord een aanbod dagpleegzorg te realiseren.
Dagpleegzorg is een
vorm van dagbehandeling voor kinderen die om
uiteenlopende redenen niet de hele week thuis kunnen
zijn. Dit kan te maken hebben met factoren in het kind
zelf (bijvoorbeeld als het gaat om kinderen met bepaalde
ontwikkelingsproblemen), of bij de ouders die door eigen
problematiek (tijdelijk) onvoldoende in staat zijn hun
kinderen de opvoeding te geven die zij nodig
hebben.
Vaak is er sprake van
een combinatie van factoren. De ouders en kinderen hebben
dikwijls ingrijpende gebeurtenissen meegemaakt, waarvan
zij de gevolgen moeilijk kunnen verwerken. Meestal is er
al eerder hulp geweest van bijvoorbeeld het
maatschappelijk werk, de RIAGG, de school of een
psycholoog, maar bleek deze hulp ontoereikend te zijn. De
relaties in het gezin zijn echter nog wel zo goed dat er
thuis voldoende basis is om samen verder te
gaan.
Dagbehandeling
betekent dat het kind een deel van de dag buiten het
gezin wordt geplaatst. Dit kan bijvoorbeeld zijn op een
Boddaert Centrum, waar kinderen na schooltijd in een
groep opgevangen en begeleid worden.
Voor een aantal
kinderen bleek het verblijf in zo'n groep niet het juiste
antwoord te zijn, omdat dit te moeilijk of te bedreigend
voor hen is. De kinderen hebben meer baat bij de rust, de
duidelijkheid en de warmte van een ander gezin: een
dagpleeggezin.
Bij dagpleegzorg wordt
een kind opgevangen en begeleid in een dagpleeggezin. Het
kind gaat hier op doordeweekse dagen na schooltijd tot en
met het avondeten naar toe, en krijgt een positief
opvoedingsklimaat aangeboden. Daarnaast krijgen de ouders
intensieve begeleiding om tot een verbetering van de
gezinssituatie en oplossing van de problemen te komen.
Het doel van dagpleegzorg is dat een kind uiteindelijk
weer helemaal thuis in een verbeterde situatie kan
zijn.
Met andere vormen van
dagbehandeling heeft dagpleegzorg gemeen dat de hulp erop
gericht is uithuisplaatsing te voorkomen. De gemiddelde
verblijfsduur van een kind in een dagpleeggezin is
tweeënhalf jaar.
Ervaringen tot nog
toe
Uitgangspunt binnen
dagpleegzorg is het aanbieden van 'aanvullend
ouderschap'. Dit betekent dat het dagpleeggezin de ouders
niet vervangt en de verantwoordelijkheid voor het kind
ook niet van hen overneemt. Binnen de training aan
aspirant-dagpleegouders wordt hier uitvoerig bij stil
gestaan, evenals bij eventuele loyaliteitsproblemen bij
de dagpleegkinderen. Immers een dagpleegkind 'verkeert'
in twee gezinnen; het kind woont thuis, maar gaat
dagelijks naar het dagpleeggezin waar het ook banden mee
krijgt.
Voor het slagen van
een dagpleegzorgplaatsing is daarom een goede
samenwerking tussen ouders, dagpleegouders en de
maatschappelijk werker dagpleegzorg essentieel. Deze
laatste begeleidt naast de ouders van het kind apart ook
het dagpleeggezin.
Daarnaast zijn er
regelmatig uitwisselingsgesprekken tussen de ouders, de
dagpleegouders, en de maatschappelijk werker dagpleegzorg
om met elkaar af te stemmen en op één lijn
te komen.
In de 'matchingsfase'
wordt in een wederzijdse kenningsmakingsperiode de tijd
genomen om tot goede samenwerkingsafspraken te komen. Het
is daarbij belangrijk is dat er een basis van vertrouwen
is, en dat het 'klikt' tussen ouders en dagpleegouders.
Er zal immers regelmatig contact tussen de direct
betrokkenen zijn, zoals bij het halen en brengen van het
kind.
Enige maanden na de
plaatsing wordt met ouders, dagpleegouders en het team
dagpleegzorg(bestaande uit de coördinator, de
pedagoog/psycholoog en de maatschappelijk werker) een
eerste bespreking van een behandelingsplan
gehouden.
Van het gemaakte plan
krijgen ouders en dagpleegouders een afschrift en dit
plan dient als leidraad voor de komende periode. Ieder
half jaar wordt in dezelfde samenstelling het plan
bijgesteld.
Tussentijds zijn er
verschillende contacten tussen de ouders, dagpleegouders
en maatschappelijk werker. Verder worden er regelmatig
intervisiebijeenkomsten voor dagpleeggezinnen gehouden om
ervaringen met elkaar uit te kunnen wisselen en
specifieke thema's te bespreken.
Het meest wezenlijke
therapeutische instrument bij dagpleegzorg is het
dagpleeggezin zelf. Vanuit de hulpvraag van het kind
gezien bieden dagpleeggezinnen: structuur, een
modelfunctie, opvang en groeibevordering.
Voor hun zorg
ontvangen dagpleeggezinnen een onkostenvergoeding van
ƒ 11,&endash per dag. Een plaatsing is minimaal
drie dagen per week en maximaal vijf doordeweekse dagen
en per plaatsing wordt een vast aantal dagen
afgesproken.
Bij dagpleegzorg is
het belangrijk dat het eigen gezin en het dagpleeggezin
qua afstand niet te ver uit elkaar wonen, anders is
plaatsing praktisch niet haalbaar.
Tot nu toe worden de
dagpleeggezinnen geworven via geanonimiseerde
kindgerichte advertenties in regionale kranten en huis
aan huis bladen, en worden er wijkbrieven verspreid. Maar
er is nog steeds behoefte aan uitbreiding van ons
dagpleeggezinnen bestand!
Bent u geïnteresseerd? Neem
dan contact op met de coördinator dagpleegzorg
Zuid-Holland Noord, tel. 0182-573933