‘Houd rekening met godsdienst en culturele achtergrond’

Een culturele match
Wat is het belang van culturele matching in een pleeggezin? Mobiel-redactieleden Fatih Toprak en Richard Geudeke bogen zich over deze vraag.

Waarschijnlijk kunnen velen zich de discussies nog herinneren die hebben plaatsgevonden naar aanleiding van de ‘kwestie Yunus’. We zijn een aantal maanden verder, maar het lijkt erop dat we nog steeds met een aantal vragen zitten. Wat is de belangrijkste factor bij de match tussen een pleegkind en een pleegouder? Gaat het er in eerste instantie om dat een pleeggezin onbaatzuchtig de deuren van hun liefdevol huis openstelt voor kwetsbare kinderen? Of is liefde niet de belangrijkste factor, maar een vergelijkbare cultuur of leefvorm van het biologische milieu en het pleegmilieu van het kind?

Onderzoek bij adoptiekinderen
Het effect van een culturele match in Nederlandse pleeggezinnen is nog niet onderzocht, maar er bestaat wel onderzoek naar het effect van een culturele match bij adoptiekinderen. Daaruit komt naar voren dat de kans op succesvolle aanpassing bij adoptiekinderen hoger is als het adoptiegezin meer overeenkomsten vertoont met het biologische gezin. Dit wil uiteraard niet direct zeggen dat een vergelijkbare leefvorm of cultuur essentieel is voor een adequate ontwikkeling bij kinderen. Wel lijkt adoptieonderzoek te suggereren dat het kind zich bij meer gelijkenissen gemakkelijker aanpast in het nieuwe gezin.

Het gewone leven oppakken
Pleegkinderen kunnen veel traumatische en verlieservaringen achter de rug hebben. Volgens Kitlyn Tjin a Djie, een transcultureel therapeute met dertig jaar ervaring in pleegzorg, hebben pleegkinderen naast een liefdevol gezin ook samenhang in normen en waarden, cultuur, religie, afkomst en levensstijl nodig. Vooral voor kinderen die niet tot de dominante cultuur (1) behoren, lijkt deze samenhang van belang. Zij hebben daardoor minder moeite om zich aan te passen aan het pleeggezin, kunnen gemakkelijker het gewone leven oppakken en hebben meer kans een normale ontwikkeling door te maken. Tjin a Djie pleit er daarom voor om een pleeggezin te zoeken binnen de grootfamilie of de religieuze of culturele omgeving van het kind.

Een match in leefvorm lijkt ook van belang bij de terugplaatsing van het kind naar het ouderlijk huis. Pleegzorg heeft immers een zo snel mogelijke terugplaatsing als doel. Bij zo min mogelijk verschil in leefstijl tussen het ouderlijk huis en het pleeggezin is de kans groter dat er minder aanpassings- en identiteitsproblemen voorkomen bij kinderen die teruggeplaatst worden, aldus Tjin a Djie.

Belangrijke beschermfactor
Ieder pleeggezin dat de screening met succes heeft doorlopen is wat mij betreft geschikt voor het opvangen van een pleegkind. Een culturele match tussen het biologische gezin en het pleeggezin lijkt echter een belangrijke beschermfactor te zijn voor pleegkinderen die niet tot de dominante cultuur behoren. Een liefdevol gezin dat een hand uitstrekt naar een kwetsbaar kind kan het verschil maken. Zo’n gezin voegt nog meer betekenis toe als het rekening houdt met de godsdienstige gezindheid, levensovertuiging, culturele achtergrond of leefvorm van het pleegkind.

(1) De dominante cultuur is de cultuur die het meeste invloed heeft op de samenleving, vaak van de meerderheid van de bevolking.

 


Tags: , ,