Eigen kracht in pleegzorg

Een Eigen Kracht-conferentie (EK-c) komt ook in pleegzorg steeds vaker voor. Jolanda Stellingwerff nam onlangs afscheid als hoofdredacteur van Mobiel om haar werkzaamheden bij de Eigen Kracht Centrale uit te breiden. Zij ziet meer mogelijkheden voor de inzet van EK-c’s in de pleegzorg, omdat die vaak leiden tot succes en praktische oplossingen. Oplossingen die, zo laat onderzoek(1) zien, meestal goedkoper zijn dan de gebruikelijke inzet in de jeugdhulpverlening.

Als een persoon of gezin een probleem heeft waar het zelf niet uitkomt en waar een oplossing voor nodig is, kan om een Eigen Kracht-conferentie worden gevraagd. Het kan gaan om opvoedingsproblemen, ernstige ziekte, huiselijk geweld of problemen in een wijk. In principe kan in iedere situatie een EK-c worden ingezet. Jolanda vertelt dat een woningcorporatie in Amsterdam de EK-c inzet bij dreigende huisuitzettingen: “Het gaat daarbij nooit alleen om geld, maar om problemen op meer leef­gebieden. Een netwerk neemt alle gebieden mee in het plan en dat is succesvol.”

Het uitgangspunt van een EK-c is de vraag. Het sociale netwerk wordt door de hulpvrager samengesteld met onder­steuning van een onafhankelijke Eigen Kracht-coördinator. Deze helpt bij het organiseren van de EK-c. In het eerste deel van de bijeenkomst wordt de situatie uitgelegd. Hulpverleners en andere beroepskrachten kunnen hierbij informatie geven. Daarna volgt een besloten deel waarin de deelnemers een plan maken. In het laatste deel presenteren de deelnemers het plan. Ondersteuning van professionals kan hiervan deel uitmaken. Ook spreekt men af wie wat doet en wanneer iedereen bijeenkomt om te evalueren.

Pleegzorg en Eigen Kracht
Beroepskrachten of pleegouders kunnen op verschillende manieren in aanraking komen met een EK-c. Zo kunnen pleegouders een hulpvraag hebben, maar ook het pleegkind of de ouders. Jolanda: “EK-c’s voor pubers geven bijvoorbeeld goede resultaten. In de conferentie kunnen alle betrokkenen hun verhaal kwijt, de jongere zelf, pleeg­ouders, familie, ouders, vrienden, professionals. Het komt ook voor dat kinderen die tijdelijk in een pleeggezin wonen na de conferentie weer thuis kunnen wonen of dat er binnen het netwerk een plaatsing mogelijk is. De aanwezigheid van pleegouders bij een EK-c hangt af van de vraag en van de aanvrager. Hoewel buitenstaanders op voorhand soms vrezen dat problemen samenhangen met het netwerk van een persoon, blijkt dat in de praktijk heel anders.”

Voorbeelden: wel of niet erbij als pleegouder
Ouders willen graag dat hun kind wordt teruggeplaatst. Tijdens de EK-c zijn de pleegouders niet aanwezig, op verzoek van de ouders. Tijdens de bijeenkomst wordt snel duidelijk dat terugplaatsing door niemand ondersteund wordt en dat het kind op zijn plaats is in het pleeggezin. Naderhand ervaren de pleegouders meer rust bij het kind en worden zij door de familie meer geaccepteerd.

Pleegouders willen zelf niet bij de EK-c zijn. Zij zorgen tijdelijk voor het kind en willen stoppen met pleegzorg.

Zij vinden niet dat zij iets over de toekomst van het kind te zeggen hebben. Zij zijn echter wel het meest op de hoogte van het dagelijks leven van het kind. Daarom wordt aan de pleegouders toch nog eens gevraagd om erbij te zijn. Uiteindelijk blijven de pleegouders weekendpleegouder van het kind en dat is onderdeel van het plan. <

(1) Van Naem & Partners, 2009

Meer informatie over de Eigen Kracht Centrale: www.eigen-kracht.nl

======
KADER
======

De Onderzoeksraad voor Veiligheid onderzocht 27 zaken van mishandeling met fatale en bijna dodelijke afloop. Volgens de Onderzoeksraad had de jeugd­bescherming eerder moeten ingrijpen. Paul Nixon, de hoogst verantwoordelijke ambtenaar voor jeugdzorg in Nieuw-Zeeland en al sinds 1992 betrokken bij de in­voering van Eigen Kracht-conferenties (Family Group Conferencing) in Engeland, denkt daar genuanceerd over. “In deze gevallen regeert angst. Iedereen gaat daarin mee tot aan rechters en de politiek toe. Men wil fouten voorkomen en de aanpak daarbij is forensisch: de risico’s worden in kaart gebracht. Professionals en families krijgen niet de ruimte om te onderzoeken wat nodig is aan hulp. Het zijn moeilijke zaken waarbij emoties meespelen, aangezien het om kinderen gaat. Eigen Kracht-conferenties gaan in deze zaken tegen de stroom van angst in. In plaats van een risicogestuurde aanpak ga je dan uit van kansen en mogelijkheden van iedereen die met het kind te maken heeft. We kunnen niet zeggen: ‘dit gebeurt nooit meer’, maar we kunnen wel zeggen: ‘we maken het veiliger met meer handen, harten en hoofden’.” (bron: Kentering in de jeugdzorg, EKC 2009)


Tags: ,