Blokkaderecht in de praktijk

In deze rubriek is vaker aandacht besteed aan het blokkaderecht. In de praktijk blijkt dat hierover nogal wat misverstanden bestaan. Het blokkaderecht geldt voor pleegouders die een jaar (1) of langer voor hun pleegkind hebben gezorgd in het kader van voogdij of een vrijwillige plaatsing. Het blokkaderecht geldt dus niet in het kader van de OTS (2). Het blokkaderecht kan worden ingeroepen als de voogd (BJZ) of ouder met gezag (bij een vrijwillige plaatsing) besluit dat het kind wordt overgeplaatst of weer thuis wordt geplaatst. Wanneer de pleegouders te kennen geven dat ze het niet eens zijn met de beëindiging van de plaatsing bij hen, moet de voogd of ouder met gezag zich tot de kinderrechter wenden. De voogd of ouder met gezag moet de kinderrechter verzoeken om vervangende toestemming te verlenen. De kinderrechter beslist uiteindelijk of het kind overgeplaatst mag worden of niet. Zonder deze toestemming van de kinderrechter mag de voogd of ouder met gezag de plaatsing in het pleeggezin niet beëindigen.

Praktijkvoorbeeld

Jason woont vier jaar in een pleeggezin. De eerste periode was er sprake van een ondertoezichtstelling en uithuisplaatsing. Sinds anderhalf jaar heeft Bureau Jeugdzorg de voogdij over Jason, omdat de moeder van het gezag is ontheven. Bureau Jeugdzorg wil Jason in een instelling plaatsen. De pleegouders zijn het hier niet mee eens.

Omdat er sprake is van voogdij hoeft Bureau Jeugdzorg geen machtiging tot uithuisplaatsing voor een instelling te verzoeken aan de kinderrechter. Bureau Jeugdzorg kan Jason overplaatsen op basis van de voogdijmaatregel. In het kader van de voogdij mag de voogd namelijk de verblijfplaats van het kind bepalen. De kinderrechter komt hier niet aan te pas. De pleegouders schrijven Bureau Jeugdzorg een korte maar duidelijke brief. Hierin geven ze aan dat Jason langer dan een jaar in het kader van voogdij in hun gezin woont en dat ze zich op het blokkaderecht beroepen. De pleegouders schrijven dat ze uitdrukkelijk geen toestemming geven voor de overplaatsing.

Bureau Jeugdzorg moet nu aan de kinderrechter vervangende toestemming vragen om Jason over te mogen plaatsen. Als de kinderrechter het verzoek van Bureau Jeugdzorg afwijst (en dus geen vervangende toestemming verleent), kunnen de pleegouders om de voogdij over Jason verzoeken (3) opdat de zeggenschap volledig bij hen komt te liggen.

Belangrijk

Het is van belang dat u de voogd of ouder met gezag schriftelijk laat weten dat u zich als pleegouder op het blokkaderecht beroept. Het is raadzaam in de brief te vermelden dat het pleegkind niet meegenomen mag worden zonder instemming van de kinderrechter. Bij het opstellen van de brief kunt u zich desgevraagd laten ondersteunen/adviseren door de pleegzorginstelling. Wanneer u zich tegenover de ouder met gezag beroept op het blokkaderecht, is het van belang dat de ouder zich laat adviseren/bijstaan door een advocaat, zodat de ouder weet dat u als pleegouder in uw recht staat.

Zolang u zich als pleegouder op het blokkaderecht beroept en de voogd of ouder met gezag geen vervangende toestemming heeft verzocht (en gekregen) van de kinderrechter, mag de voogd of ouder het pleegkind niet meenemen. Om de reikwijdte van het blokkaderecht goed te
kennen en toe te passen, is het raadzaam dat u zich als pleegouder laat adviseren/bijstaan door een advocaat.

Overplaatsing in het kader van een OTS

Het blokkaderecht geldt niet bij OTS-plaatsingen. Wanneer u het niet eens bent met de voorgenomen beëindiging van de plaatsing in het kader van de ondertoezichtstelling, kunt u zich tot de kinderrechter wenden. U kunt de kinderrechter verzoeken de machtiging tot uithuisplaatsing te beperken tot uw gezin of de machtiging op uw naam te zetten. U kunt dit verzoek ook doen als u minder dan een jaar voor het pleegkind heeft gezorgd. Voorafgaand aan dit verzoek moet u eerst Bureau Jeugdzorg verzoeken om niet tot beëindiging van de plaatsing over te gaan. Als hier geen tijd meer voor is, kunt u zich ook rechtstreeks tot de kinderrechter wenden. <
(1)  Er zijn rechters die de plaatsingstijd in het kader van de OTS voorafgaande aan de voogdij ook meerekenen.

(2)  In het wetsvoorstel herziening kinder­beschermingsmaatregelen wordt voor­gesteld om het blokkaderecht ook in te voeren in het kader van de OTS.

(3)  Ze verzoeken dan om ontzetting van de voogd, in dit geval Bureau Jeugdzorg.


Tags: ,