Over de grenzen: Pleegzorg op Malta

Malta is een eilandengroep in de MIddellandse Zeel. Het ligt ongeveer 94 kilometer ten zuiden van Sicilië en 290 kilometer ten noorden van Tunesië. Malta was een Britse kolonie tot de onafhankelijkheid in 1964. Tot 1974 was de Engelse vorstin het staatshoofd, daarna werd het land een republiek. Toetreding tot de Europese Unie volgde in 2004. Maltees en Engels zijn de twee officiële talen.

Een gelovig volk

De bijbel beschrijft in Handelingen 27-29 dat de apostel Paulus op het eiland Malta schipbreuk leed. Sint Paulus wordt dan ook vereerd als de beschermheilige van Malta.

De grondwet van Malta voorziet in godsdienstvrijheid, maar het rooms-katholicisme is de staatsreligie. Van de bevolking is 98% rooms-katholiek, waarmee Malta een van de meest katholieke landen in de wereld is.

Op Malta (1) kent de minister, die pleegzorg in haar portefeuille heeft, alle pleegkinderen. In de praktijk zijn het dan ook zo’n 140 kinderen. Door de grootte van het eiland is de kans aanwezig dat een pleegkind de minister tegenkomt bij de groenteboer.

Het ontbreken van cijfers over pleeg­zorg op Malta was een probleem voor het opstellen van beleid. In 2004 is er dan ook een onderzoek gestart naar de 136 pleegzorgplaatsingen die op dat moment bekend waren bij de sociaal werkers.

Tweederde was eerder geplaatst

Kinderen die in pleegzorg komen, zijn vaak al eerder met zorg in aanraking gekomen, bijvoorbeeld in een opvanghuis. Tweederde van de kinderen heeft een eerdere plaatsing gehad voordat ze in hun pleeggezin komen. Bij het overgrote deel van de pleegzorgplaatsingen ligt de oorzaak dat kinderen niet meer thuis wonen bij problemen van de ouders. In zeventien procent was het kind zelf de reden voor een uithuisplaatsing. Eén kind is in een pleeggezin geplaatst vanwege slechte woonomstandigheden. Een derde van de kinderen woont samen met een broer of zus in het pleeggezin.

Van alle pleegzorgplaatsen is 40% een netwerkplaatsing, waarmee op Malta alleen opvang bij familie wordt bedoeld. 38% van de kinderen wordt geplaatst bij iemand uit het sociaal netwerk en slechts 22% bij een bestandspleeggezin. In Nederland worden plaatsingen binnen het sociaal netwerk, denk aan een leerkracht van een kind of iemand in de buurt, ook onder netwerkplaatsingen gerekend.

Pleegkinderen op Malta hebben nog regelmatig contact met hun familie. Door de omvang van het eiland is dit gewoon een gegeven. Behalve contact met de ouders is er ook veel contact met broers en zussen. In de Maltese cultuur zijn het de moeders die onderwijs stimuleren bij hun kinderen.

Beleid

Nu de gegevens zijn verzameld, wordt er beleid gemaakt. Welke gevolgen dit heeft op de pleegkinderen is nog niet nader onderzocht. Daar is vervolgonderzoek voor nodig. <

(1) Gebaseerd op de presentatie ‘Mapping fostered children in the Maltese Islands’ (IFCO 2007)


Tags: ,