Video-opnames maken pleegouders sterker

Auteurs: Jolanda Stellingwerff en Emily Groenewegen  

Soms is het pleegouderschap even teveel van het goede. Gedragspatronen zijn er in geslopen en het lukt niet meer ze te doorbreken. Goed ontspannen haalt de druk er af, maar soms is er meer nodig om het evenwicht te hervinden. De voorzieningen bieden meestal extra ondersteuning. Horizon in de regio Zuid-Holland biedt bijvoorbeeld Video Interactie Begeleiding (VIB). Een methode om pleegouders sterker te maken. VIB geeft pleegouders middelen in handen waarmee ze hun opvoedgedrag beter kunnen overzien en dat kan een gezin weer lucht geven.

In de pleegzorg wordt veel gewerkt aan de hechting van kinderen. Het is de bedoeling dat een kind zich gaat hechten aan de pleegouders. Dit werkt vanuit twee kanten. Vanuit het kind, maar net zo goed vanuit de pleegouders. Bij VIB kijk je door middel van videobeelden naar hoe je als pleegouder omgaat met je pleegkind. De video-opname dwingt je om je te concentreren op het kijken, terwijl je normaal tegelijkertijd handelt en denkt. Door alleen te kijken, zie je scherper wat er gebeurt. Soms zit het in kleine dingen als een oogopslag of een lachje: “Hé, hij zoekt contact.” Pleegkinderen zijn zo vaak afgewezen dat ze soms voorzichtig en terughoudend zijn in het tonen van gevoel. Als je die signalen mist, kan een kind zich weer afgewezen voelen en zich verder terugtrekken. Dankzij de opnames kunnen zulke signalen toch opgepikt worden.

Leren van wat goed gaat

VIB helpt pleegouders bij het opvoeden. De kinderen ervaren het als positief dat er naar hen gekeken wordt en dat ze gehoord worden. In de normale begeleiding gaat het vaak over wat er niet goed gaat. Uit onderzoek blijkt echter dat mensen vooral leren van wat wel goed gaat. Het is een kunst om daar op voort te bouwen. De pleegzorgwerker biedt VIB aan in overleg met een gedragsdeskundige. Soms gebeurt dit preventief aan het begin van een plaatsing, omdat het kind al heeft laten zien dat het gedragsproblemen heeft. In een zestal sessies wordt gedurende drie maanden gewerkt met de methode. De VIB-begeleider komt steeds tien minuten filmen. In het begin op een positief moment zodat iedereen kan wennen aan de camera. Vaak wordt er later in het traject gefilmd tijdens conflictueuze momenten. De filmmomenten worden altijd in overleg gekozen. Met de VIB-begeleider wordt de opname bekeken en besproken. Hieruit volgen instructies en tips waar de pleegouder thuis verder mee kan.

Sherborne richt zich op de ervaring

Een methode die ook werkt met video-opnames is Sherborne. Hier worden videobeelden gebruikt als uitgangspunt voor therapeutische spelsituaties en lichaamswerk. Veel pleegkinderen hebben weinig besef van hun lichaam. Door middel van beweging en spel laat de methode kinderen samen met hun pleegouders ervaren wat bijvoorbeeld hechting is. Hoewel er dus ook met video gewerkt wordt, zijn de sessies van een andere orde dan bij VIB. Het gaat bij Sherborne om het samen beleven van de interactie en het beïnvloeden van de interactie door middel van spel. Het kind mag hierin aangeven wat er gebeurt. De Sherborne methode wordt vooral toegepast binnen adoptiegezinnen. Binnen de pleegzorg is de methode in opkomst.


Tags: , ,